پیر بته مثال (2441) :
سَگِ خونِ وِسّه گِردن رِه نِشکِن
معنی
به خاطر خونِ سَگ گردن کسی را نَشکن
کنایه از
به خاطر چیز بی ارزش خودت را به دردسَر نینداز
پیر بته مثال (2442) :
خوارِ آدِم ره بدی مه سَلوم رِه بَرِسِن
معنی
اگر آدم خوب را دیدی سلام مرا به او برسان
کنایه از
کسی که چندین بار در زندگی از طرف مردم دچار مشکل شده این صحبت را میکند در واقع نشان از بی اعتمادی به همه مردم میباشد, دیگر به کسی اعتماد ندارد
پیر بته مثال (2443) :
وای به حال پِِرلّا او جول هَسّه و چَک کِتا
معنی
ای وای به حال چنگر (پرلا) که هم عمق آب زیاد هست و هم (گِلآلود) شده و پایش کوتاه است.
کنایه از
این ضربالمثل زمانی استفاده میشود که شخصی در موقعیتی بحرانی و پر از دردسر گرفتار شده است این تمثیل شرایط کسی را توصیف میکند که از یک سو محیط اطرافش نامساعد است (آبِ گِلآلود) و از سوی دیگر خودش نیز توانایی حرکت یا فرار را از دست داده است (پایش در گِل گیر کرده) در واقع به فردی اشاره دارد که در اوج بیچارگی و درماندگی قرار گرفته و راه پس و پیش ندارد.
پیر بته مثال (2444) :
اگه هر اتّا واق سگ وِسّه چو بَکِشی، ویشه دار توم وونه!
معنی
اگر با هر واق سگ چوب بگیری، درختهای جنگل تمام میشود!
نویسنده : حسین خدادادی
کتاب : https://t.me/zabAnzadmazani/2663
پیر بته مثال (2445) :
🗣 گَپ دِل رِه خِش کِنّه، شِه سِرِه خِراب.
معنی
حرف دل را خوش میکند و خونه را خراب میکند.
کنایه از
🗣 پُر حرفی، جز وقت گرانبها را از بین ببرد هیچ فایده دیگه ای نداره.
پیر بته مثال (2446) :
✅ بازار دَکِته
توضیجات بیشتر
🔆 کسی که گستاخ و پررو شده است
پیر بته مثال (2447) :
✅ عاروس مِجی نَکِن
معنی
🌺 مانندِ عروس راه نیا
کنایه از
🔆 کسی که خیلی آرام و آهسته قدم بر میدارد .
پیر بته مثال (2448) :
✅ وِنه تَن بِنِسّه ( بنه ی وِسِِّه )بَمِرده
معنی
🌺 بدن او برای خوابیدن روی زمین مُردِه است
کنایه از
🔆 کسی که اصلا استراحت ندارد و همیشه در حال کار میباشد
پیر بته مثال (2449) :
✅ خِدِ تیر بئیتِه خی ره موندنه
معنی
🌺 شبیه خوکی است که گلوله خورده است
کنایه از
🔆 کسی که از هیچ کسی ترس و واهمه ای ندارد
پیر بته مثال (2450) :
✅ کِره مار رِه پیش دَکِته
معنی
🌺 فرزند از مادر پیشی گرفت ( جلو افتاد)
کنایه از
🔆 کنایه از رعایت نکردن ادب است
توضیجات بیشتر
که فرزند از پدر و مادر خود جلوتر حرکت میکند یا قبل از بزرگتر سخن میگوید
پیر بته مثال (2451) :
همه خِراک رِه نَشِنه بَخِردِن و همه گپ ره نَشِنه بفزوئن
معنی
همه غذاها را نمیشود خورد و همه صحبت ها را هم نمیشود کرد
کنایه از
سنجیده سخن گفتن است
برابر پارسی
هر سخن جائی و هر نکته مکانی دارد
پیر بته مثال (2452) :
امه دَیِِّن زار هَسه و امه بَمِردِن زور
معنی
بودن و زنده بودن برای ما سخت هست و مُردن هم برای ما زورِ
کنایه از
کنایه از سختی ایام و سختی روزگار و زندگی است
پیر بته مثال (2453) :
تَنگِ روز ونه شه دوس و دِشمن ره بِشناسی
معنی
در روزگار تنگدستی و گرفتاری باید دوست و دشمن خود را شناخت
کنایه از
کنایه از شناخت اطرافیان است
پیر بته مثال (2454) :
وِنه پالون رِه واش دَکردِه
معنی
در پالان او عَلف ریخت
کنایه از
کنایه از شیر کردن کسی است یا زیر بغل کسی هندونه دادن است
پیر بته مثال (2455) :
نَرم نَرمِ گپ دِل رِه خِش کِنده و زنا رِه بی شی خِنه
معنی
حرف های نرم دِل را خوش میکند اما زن شوهر و خانه اش را از دست میدهد
کنایه از
حرف و صحبت هایی است که فقط برای آدم دِل خوش کّنک هست, حرف هایی که ممکن است به از هم پاشیدن خانه و کاشانه شود
پیر بته مثال (2456) :
وه رِه اتا خال کَمِل جا دَوِندی اتّا جِا اسّسِنه
معنی
اگر او را با یک رشته از کاه هم به جایی بِبندی او از جایش تِکان نمیخورد
کنایه از
کسی که ساکت وآرام است یا کسی که به هیچ کسی آزار و اذیت نمیرساند
پیر بته مثال (2457) :
حَسِن دَنیئه حُسَینِ عَروسی هَسه
معنی
وقتی حسن نیست عروسی حسین است
کنایه از
اینکه در غیاب کسی به نفع خود کاری را انجام دادن است
پیر بته مثال (2458) :
فِلونی وِسّه. خَر. خِرما. دَمیشته
معنی
برای فلانی. الاغ خرما ریدِه است
کنایه از
کسی که بدون مزد و زحمت صاحب ثروت و سرمایه شده است
پیر بته مثال (2459) :
شِه مال رِه هم خوانه بَخِره. دِل نارنه
معنی
مال خودش را هم میخواهید بخورد. دِلش نمیاد
کنایه از
کسی که خیلی خسیس است
پیر بته مثال (2460) :
خی پوس رِ دیم هایته
معنی
پوست خوک را به صورت کشید.
کنایه از
نهایت بی شرمی وبیحیایی
نویسنده : استاد منوچهر زمانی